Dứa dại với 24 bài thuốc điều trị sỏi thận, viêm gan, tiểu đường, trĩ,…hiệu quả

Dứa dại là loài thực vật mọc hoang nhiều ở các vùng đồi núi. Dược liệu này hỗ trợ điều trị nhiều bệnh như xơ gan, tiểu đường, kiết lỵ, đau nhức xương khớp,…Cùng Metaherb tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • Tên gọi khác: Dứa rừng, Dứa gai, Dứa núi.
  • Tên khoa học: Pandanus tectorius Sol.
  • Họ: Dứa dại (danh pháp khoa học: Pandanaceae)

Đặc điểm dược liệu dứa dại

1. Mô tả

Dứa dại là thực vật mọc hoang, có chiều cao từ 3 – 4m khi trưởng thành, lá mọc ở đầu nhánh. Mép lá có gai sắc nhọn, hình bản, chiều dài khoảng 1 – 2m. Bông mo hoa có màu trắng, mọc đơn độc và có mùi thơm đặc trưng. Quả hình trứng, màu vàng cam, có cuống, bề mặt quả sần sùi, giống với dứa trồng.

Dứa dại
Cây dứa dại

2. Bộ phận dùng

Rễ, hoa, quả, lá và đọt non của cây đều có thể được sử dụng để làm dược liệu.

3. Phân bố

Thực vật sinh trưởng và phát triển tốt trong điều kiện khí hậu nhiệt đới. Dứa dại phân bố nhiều Myanmar, Thái Lan, Ấn Độ, Campuchia, Trung Quốc và Việt Nam. Loài thực vật này thường mọc hoang ở những vùng đất có độ mặn cao như dọc bờ ngòi nước mặn, bờ bụi ven biển,…

4. Thu hái, sơ chế, bảo quản

  • Thu hái: Có thể thu hái lá, đọt non và rễ của cây quanh năm. Quả nên thu hái vào mùa đông, có thể dùng tươi hoặc phơi khô dùng dần.
  • Sơ chế: Nếu dùng rễ chỉ thu hoạch những rễ bám đất, không nên dùng rễ nằm sâu dưới đất. Sau khi thu hái mang về thái mỏng, sấy và phơi khô dùng dần.
  • Bảo quản: Bảo quản nơi khô ráo và thoáng mát.

5. Thành phần hóa học

Khi chưng cất lá bắc và hạt phấn hoa của dứa dại, các nhà khoa học đã thu được những thành phần hóa học sau: Nước thơm, hương liệu, 70% tinh dầu (methyl ether, benzyl benzoate, benzyl acetate, benzyl salicylate, linalool, benzyl alcohol, aldehyde,…Các thành phần này đều đóng vai trò nhất định đối với việc điều trị một số bệnh ở người.

Vị thuốc cây dứa dại

1. Tính vị, quy kinh

Mỗi bộ phận của dược liệu có một tính vị khác nhau, cụ thể:

  • Quả có vị ngọt, tính bình.
  • Rễ có vị ngọt nhạt, tính mát.
  • Đọt có vị ngọt, tính hàn.
  • Hoa có vị ngọt, tính lạnh.

Đọt cây dứa rừng quy vào kinh Bàng quang, Tiểu trường, Phế và Tâm.

2. Tác dụng dược lý của quả dứa rừng

Các chuyên gia đông y đánh giá cao những công dụng của dược liệu này đối với sức khoẻ. Dưới đây là một số kết quả đã được các chuyên gia nghiên cứu và đánh giá đối với mỗi bộ phận của dược liệu.

  • Hoa có tác dụng trừ thấp nhiệt, thanh nhiệt, cầm tiêu chảy do nhiệt độc và lợi thủy.
  • Quả có tác dụng cường tâm, phá tích trệ, ích huyết, giải độc rượu, bổ tỳ vị và tiêu đờm.
  • Đọt có tác dụng lương huyết, sinh cơ, thanh nhiệt, tán nhiệt độc, sinh cơ và chỉ huyết.
  • Chủ trị: Sỏi thận, cảm sốt, viêm đường tiết niệu, thấp khớp, lòi dom, đinh râu, ho,…
Công dụng của cây dứa dại
Dứa dại có nhiều công dụng điều trị bệnh hiệu quả

3. Cách dùng – liều lượng

Người bệnh có thể sử dụng dứa dại ở dạng thuốc sắc uống hoặc dạng đắp ngoài. Nếu dùng uống, người bệnh nên tuân thủ theo liều lượng như sau:

  • Quả dứa rừng: 30 – 40g/ ngày
  • Đọt non cây dứa rừng: 20 – 30g/ ngày
  • Rễ cây dứa rừng: 10 – 15g/ ngày

Bài thuốc trị bệnh từ cây dứa dại

1. Trị đau nhức do chấn thương

Dứa dại có chứa các hoạt chất giúp ức chế các cơn đau nhức do chấn thương gây ra. Để áp dụng bài thuốc này, người bệnh sử dụng rễ của dược liệu theo cách sau:

  • Chuẩn bị: Rễ dứa dại.
  • Thực hiện: Đem giã nát và đắp lên chỗ bị thương, sau đó cố định lại. Thay băng 1 lần/ ngày.

2. Trị chứng xơ gan cổ trướng và phù thũng

Phù thũng là tình trạng tích nước tại các mô trong cơ thể, gây ra tình trạng sưng viêm. mệt mỏi cho người bệnh. Để điều trị hiệu quả các chứng bệnh kể trên, người bệnh áp dụng bài thuốc theo cách dưới đây:

  • Chuẩn bị: Cỏ lưỡi mèo và rễ cỏ xước mỗi vị từ 20 – 30g, rễ dứa rừng 30 – 40g.
  • Thực hiện: Sắc uống, dùng 1 thang/ ngày.

3. Chữa ho do cảm mạo

Người bị cảm mạo (cảm lạnh) thường xuất hiện một số triệu chứng như ho, sốt, đờm cổ,…Để giúp các triệu chứng của bệnh thuyên giảm nhanh chóng, người bệnh áp dụng bài thuốc từ dứa dại theo cách dưới đây:

  • Chuẩn bị: Hoa dứa rừng 4 – 12g hoặc dùng quả dứa rừng 10 – 15g.
  • Thực hiện: Đem sắc nước uống, dùng liên tục cho đến khi triệu chứng thuyên giảm.
Giảm ho bằng dứa dại
Dứa dại có tác dụng giảm ho nhanh chóng

4. Chữa chứng phù thũng, tiểu buốt, tiểu ra sỏi, máu,…

Những triệu chứng kể trên có thể là dấu hiệu cảnh báo suy giảm chức năng thận, người bệnh nên thăm khám để phát hiện cũng như điều trị bệnh kịp thời. Bên cạnh đó, người bệnh cũng có thể tham khảo bài thuốc từ cây dứa dại theo cách sau:

  • Chuẩn bị: Thân non của cây dứa dại 15 – 20g.
  • Thực hiện: Sắc uống, dùng thay nước trà hằng ngày.

5. Điều trị chân tay vật vã, nóng, người bồn chồn

Để điều trị các triệu chứng kể trên, người bệnh sử dụng đọt non của cây dứa dại. Do bộ phận này có tính hàn nên rất thích hợp để điều trị các chứng nóng trong, khiến người bồn chồn, bứt rứt. Cách áp dụng bài thuốc này như sau:

  • Chuẩn bị: Cỏ bấc đèn 6g, xích tiểu đậu 30g, búp tre 15 cái và đọt non của cây dứa dại 30g.
  • Thực hiện: Sắc lấy nước uống.

6. Trị vết loét sâu gây hoại tử xương

Để áp dụng bài thuốc này, người bệnh tiến hành như sau:

  • Chuẩn bị: Đọt dứa dại.
  • Thực hiện: Giã và đắp vào vết thương. Bài thuốc này có tác dụng hút mủ và tăng tốc độ hồi phục vết thương.

7. Trị chân tay lở loét lâu ngày

Dứa dại có tác dụng làm lành nhanh chóng các vết loét ngoài da. Dưới đây là cách áp dụng bài thuốc:

  • Chuẩn bị: Đậu tương và đọt non của cây dứa rừng, các vị bằng lượng nhau.
  • Thực hiện: Đem giã nát và đắp vào chỗ lở loét. Thực hiện hằng ngày để chống nhiễm trùng và làm liền vết loét.

8. Trị bệnh lòi dom (bệnh trĩ)

Để hỗ trợ điều trị bệnh trĩ an toàn, hiệu quả, người bệnh áp dụng bài thuốc sau:

  • Chuẩn bị: Rễ và đọt non của cây dứa dại.
  • Thực hiện: Giã và đắp lên búi trĩ liên tục trong vòng 30 ngày.
Chữa trĩ bằng dứa dại
Dứa dại có tác dụng làm se các búi trĩ

9. Giúp bổi bổ sức khỏe

Ngoài những tác dụng chữa bệnh, dứa dại còn có tác dụng bồi bổ sức khoẻ hiệu quả. Dưới đây là cách áp dụng bài thuốc:

  • Chuẩn bị: Quả dứa rừng.
  • Thực hiện: Thái lát mỏng và ngâm rượu uống.

10. Trị bệnh tiểu đường, tiểu buốt và đục

Đây là một trong những phương pháp điều trị các chứng bệnh kể trên một cách an toàn, được các chuyên gia đông y đánh giá cao. Người bệnh áp dụng bài thuốc như sau:

  • Chuẩn bị: Quả dứa rừng khô 20 – 30g.
  • Thực hiện: Thái nhỏ và hãm với nước uống thay trà.

11. Trị bệnh viêm gan do siêu vi

Viêm gan do siêu vi B là căn bệnh mãn tính, người bệnh không thể điều trị triệt để nhưng có thể ức chế sự hoạt động của virus. Dưới đây là bài thuốc hỗ trợ người bệnh làm điều này:

  • Chuẩn bị: Nhân trần, quả dứa dại, cốt khí củ mỗi vị 12g, cam thảo 4g, ngũ vị tử 6g, trần bì và diệp hạ châu mỗi vị 8g.
  • Thực hiện: Đem sắc với 1 lít đun còn 450ml. Mỗi lần dùng 150ml, ngày dùng 3 lần, nên uống thuốc khi bụng đói.

12. Điều trị chứng say nắng và cảm nắng

Để giảm chứng say nắng và cảm nắng nhanh chóng, người bệnh áp dụng bài thuốc như sau:

  • Chuẩn bị: Quả dứa rừng 10 – 15g.
  • Thực hiện: Sắc uống.

13. Trị mắt sinh màng mộng khiến khả năng nhìn suy giảm

Để cải thiện tầm nhìn ở mắt, người bệnh áp dụng bài thuốc như sau:

  • Chuẩn bị: Quả dứa dại.
  • Thực hiện: Đem ngâm với mật ong, mỗi ngày ăn 1 quả. Sử dụng liên tục trong vòng 1 tháng.

14. Trị chứng kiết lỵ

Dứa dại có tác dụng tiêu diệt các chủng khuẩn gây bệnh kiết lỵ hiệu quả. Dưới đây là cách áp dụng bài thuốc:

  • Chuẩn bị: Quả dứa rừng 30 – 60g.
  • Thực hiện: Sắc uống.

15. Trị cảm nóng và nhức đầu

Cách thực hiện bài thuốc như sau:

  • Chuẩn bị: Lá duối, cỏ mần trầu, lá sắn dây và lá tre mỗi vị 20g, rau má 40g và lá dứa dại 30g.
  • Thực hiện: Đem sắc uống, ngày dùng 2 lần.
Chữa đau đầu bằng dứa dại
Dứa dại hỗ trợ điều trị đau đầu hiệu quả

16. Hỗ trợ điều trị mẩn ngứa, viêm da

Để bài thuốc phát huy tối đa tác dụng, người bệnh nên kết hợp với một số dược liệu khác. Dưới đây là bài thuốc cụ thể:

  • Chuẩn bị: Sâm đại hành và dây tơ hồng xanh mỗi vị 40g, vòi voi, rau má, bồ công anh và cỏ chỉ thiên mỗi vị 20g, lá dứa dại 20 – 30g.
  • Thực hiện: Sắc uống hằng ngày.

17. Trị cảm lạnh

Để hỗ trợ điều trị cảm lạnh hiệu quả, người bệnh áp dụng bài thuốc sau:

  • Chuẩn bị: Tỏi, gừng và hành mỗi vị 20g, lá dứa dại 30g.
  • Thực hiện: Sắc lấy nước uống và dùng khi thuốc còn nóng. Sau khi uống thuốc nên đắp kín chăn để người ra mồ hôi.

18. Trị thấp khớp

Dứa dại có tác dụng hỗ trợ điều trị thấp khớp nhanh chóng. Để áp dụng bài thuốc này, người bệnh thực hiện như sau:

  • Chuẩn bị: Cà gai leo, bồ công anh, củ dứa rừng, lá lốt mỗi vị 20g, lá dứa dại 30g, cỏ xước 40g.
  • Thực hiện: Sắc uống, ngày dùng 1 thang cho đến khi hết triệu chứng đau nhức.

19. Giúp thông tiểu và trị chứng tiểu ra sỏi

Dưới đây là cách áp dụng bài thuốc để điều trị các chứng bệnh kể trên:

  • Chuẩn bị: Rễ dứa thơm 15g, rễ dứa dại 12g và đọt non dứa dại 20g.
  • Thực hiện: Dùng sắc uống hằng ngày.

20. Trị chứng nước tiểu vàng, nóng, tiểu dắt và ít

Dứa dại có tác dụng lợi tiểu được các chuyên gia đông y đánh giá cao. Dưới đây là cách áp dụng bài thuốc này:

  • Chuẩn bị: Cam thảo na, trần bì và cỏ mần trầu mỗi vị 6g, mã đề 8g, rễ dứa dại, râu ngô và rau dừa nước mỗi vị 20g.
  • Thực hiện: Đem các vị sắc lấy nước, chia thành 2 lần uống và dùng hết trong 1 ngày.
Tiểu buốt, tiểu rắt, tiểu ra máu
Dược liệu giúp cải thiện các chứng bệnh liên quan đến đường tiết niệu

21. Bài thuốc trị ho và giải nhiệt

Dứa dại có tính mát nên có tác dụng giải nhiệt rất tốt. Dưới đây là cách áp dụng bài thuốc này:

  • Chuẩn bị: Quả dứa dại 50g, nếu dùng quả tươi thì dùng 200g.
  • Thực hiện: Sắc uống, mỗi ngày dùng 1 thang.

22. Hỗ trợ điều trị sỏi thận

Người bị sỏi thận nên bổ sung nước mỗi ngày. Bên cạnh đó, có thể tham khảo bài thuốc từ dứa dại theo cách sau:

  • Chuẩn bị: Kim tiền thảo 18g, hạt chuối hột 12g và hạt dứa dại 15g.
  • Thực hiện: Sắc uống, ngày dùng 1 thang.

23. Chữa viêm tinh hoàn và bệnh trĩ

Để điều trị các chứng bệnh kể trên, người bệnh áp dụng bài thuốc sau:

  • Chuẩn bị: Hạt dứa dại 60g.
  • Thực hiện: Sắc uống hằng ngày.

24. Trị đinh râu

Để trị đinh râu, người bệnh sử dụng bài thuốc sau:

  • Chuẩn bị: Lá đinh hương và đọt non của cây dứa dại mỗi vị 40g.
  • Thực hiện: Giã nát và dùng đắp ngoài.
Dứa dại trị mụn đinh râu
Dược liệu giúp điều trị mụn đinh râu

Lưu ý khi dùng cây dứa dại chữa bệnh

Mặc dù mang lại rất nhiều công dụng chữa bệnh, song dứa dại có thể gây ra một số tác dụng phụ nếu không được sử dụng đúng cách. Vì thế, khi sử dụng các bài thuốc từ dược liệu này, người bệnh cần lưu ý một số điều sau:

  • Hầu hết các bộ phận của cây dứa rừng đều có tính lạnh, do đó nên thận trọng khi dùng cho người có tỳ vị hư hàn.
  • Các bài thuốc chữa bệnh từ cây dứa dại chỉ có tác dụng hỗ trợ điều trị, không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh. Vì thế, người bệnh vẫn cần phải sử dụng thuốc theo chỉ định của bác sĩ.
  • Do các bài thuốc đều sử dụng nguyên liệu có nguồn gốc tự nhiên nên phải mất một thời gian dài mới phát huy được dược tính khi vào cơ thể, người bệnh cần kiên trì áp dụng mới thấy được hiệu quả.
  • Bên cạnh việc sử dụng bài thuốc, người bệnh nên kết hợp với chế độ dinh dưỡng, nghỉ ngơi cũng như tập luyện khoa học để tăng cường sức đề kháng cho cơ thể, giúp quá trình điều trị diễn ra tốt nhất.

Những lợi ích mà dứa dại mang lại đối với sức khoẻ con người là không thể phủ nhận, đặc biệt là trong điều trị sỏi thận. Tuy nhiên, người bệnh vẫn nên tham vấn ý kiến của bác sĩ trước khi sử dụng các bài thuốc từ dược liệu này để tránh gặp phải những tác dụng phụ không đáng có. Nếu còn thắc mắc, vui lòng để lại bình luận bên dưới bài viết, các dược sĩ của Metaherb sẽ phản hồi một cách sớm nhất.

Xem thêm: Mần tưới với 11 bài thuốc chữa bệnh hiệu quả

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Hỗ trợ
Bạn cần tư vấn?