3 Nguyên tắc chẩn đoán và điều trị Gout giúp người bệnh có kết quả điều trị tốt nhất

Với diễn tiến âm thầm và có các triệu chứng dễ nhầm lẫn với những bệnh lý khác nên sẽ rất khó nếu chúng ta chỉ dựa vào các biểu hiện bên ngoài để phát hiện bệnh gout. Do đó, việc chẩn đoán bệnh gout thông qua các xét nghiệm cơ bản là điều thực sự cần thiết, giúp xác định chính xác giai đoạn bệnh, từ đó có hướng điều trị bệnh gout đúng đắn và kịp thời.

Tiêu chuẩn chẩn đoán bệnh Gout (gút)

Để chẩn đoán chính xác bệnh gout sẽ thực hiện theo các tiêu chuẩn sau:

Chẩn đóa xác định bệnh gout
Chẩn đóa xác định bệnh gout

1. Lâm sàng

Các cơn gout cấp tính đầu tiên thường xuất hiện ở độ tuổi từ 35 – 55 với các triệu chứng đau tập trung ở khớp bàn chân hoặc ngón chân cái như: khớp sưng đỏ, căng bóng, nóng, phù nề, đau dữ dội và ngày càng tăng, va chạm nhẹ cũng rất đau.

Tình trạng đau nhức có thể kéo dài từ 5-7 ngày và sau đó các triệu chứng sẽ giảm dần.

Bác sĩ sẽ chẩn đoán bệnh gout ở giai đoạn nặng hay nhẹ dựa trên các biểu hiện lâm sàng của người bệnh.

2. Cận lâm sàng

Muốn có những chẩn đoán bệnh gout cận lâm sàng, người bệnh cần trải qua những xét nghiệm đơn giản như: xét nghiệm máu, xét nghiệm dịch khớp và X-quang khớp để bác sĩ xem kết quả trước khi điều trị.

Xét nghiệm nồng độ axit uric

Axit uric là sản phẩm cuối cùng của quá trình chuyển hóa chất đạm thành axit uric. Vì vậy, việc xét nghiệm axit uric sẽ giúp chẩn đoán chính xác tình trạng bệnh.

Với nam giới, nồng độ axit uric vượt ngưỡng cho phép là trên 7,0 mg/dl (hoặc 420 umol/l), nữ giới là trên 6,0 mg/dl (hoặc 360 umol/l). Tuy nhiên, chỉ số axit uric trong máu tăng cao cũng chưa thể kết luận bị bệnh gout, người bệnh vẫn cần thực hiện thêm các xét nghiệm khác để đánh giá chính xác. Bởi có một số trường hợp mặc dù có cơn gout cấp nhưng chỉ số axit uric vẫn bình thường, và cũng có những người chỉ số axit uric vượt ngưỡng trong thời gian dài nhưng không bị viêm khớp do gout.

Xét nghiệm dịch khớp

Đây được coi là xét nghiệm quan trọng nhất trong chẩn đoán bệnh gout. Bác sĩ sẽ dùng một cây kim để chọc hút dịch xung quanh vùng khớp bị viêm nhằm phát hiện các tinh thể muối urat trong dịch khớp. Nếu mắc bệnh thì dịch khớp cũng giàu các tế bào viêm (>2000 tb/mm3), chủ yếu là bạch cầu đa nhân trung tính.

Xét nghiệm chức năng thận

Để xác định bệnh gout đang tiến triển tới giai đoạn nào, đồng thời hỗ trợ trong quá trình điều trị bệnh thì việc xét nghiệm chức năng thận là một trong những phương pháp rất cần thiết.

Hàng ngày, thận đảm nhận vai trò chuyển hóa tới 75% lượng axit uric ra ngoài cơ thể qua thận. Do đó, nếu chức năng thận bị suy giảm sẽ gây ứ đọng và gây kết tủa axit uric thành vi tinh thể muối urate natri hình kim lắng đọng trong cơ thể gây ra bệnh gút

Chụp X-quang khớp

Chụp X- quang khớp sẽ giúp phát hiện sớm các biến đổi ở phần mềm, sụn khớp và xương do bệnh gout gây ra như hạt tophi, hình ảnh khuyết xương hình hốc ở đầu xương, hẹp khe khớp, gai xương, tràn dịch khớp.

Phương pháp này thường được thực hiện để phát hiện sự lắng đọng tinh thể muối urat tại sụn khớp ở những bệnh nhân chưa có triệu chứng lâm sàng hoặc đã có dấu hiệu của các cơn gout cấp đầu tiên.

3. Chẩn đoán xác định

Hai tiêu chuẩn hiện được áp dụng trong chẩn đoán xác định bệnh gout ở nước ta hiện nay là: Bennet- Wood và ILAR- Omeract.

Cách chẩn đoán gout chính xác
Cách chẩn đoán gout chính xác

Tiêu chuẩn Bennet và Wood năm 1968

Với tiêu chuẩn chẩn đoán bệnh gout này, độ nhạy lên đến 70% và độ đặc hiệu có kết quả 82,7%.

Tiêu chuẩn này hiện được áp dụng phổ biến ở Việt Nam do dễ nhớ và phù hợp với điều kiện thiếu trang thiết bị xét nghiệm.

Bệnh gout được chẩn đoán khi có ít nhất 1 trong 2 yếu tố sau:

  • Tìm thấy tinh thể natri urat trong dịch khớp hay trong các hạt tophi.
  • Có tiền sử mắc bệnh gout hoặc có tối thiểu 2 đợt sưng đau dữ dội có tính chất khởi phát đột ngột. Có hạt tophi và đáp ứng tốt với các thuốc giảm đau, chống viêm trong vòng 48 giờ.

Tiêu chuẩn ILAR và Omeract năm 2000

Tiêu chuẩn này có độ nhạy 70%, đặc hiệu 78,8%

Bệnh nhân cần được điều trị ngay trước khi bệnh diễn tiến nghiêm trọng khi có một trong số các dấu hiệu sau:

  • Có tinh thể muối urat đặc trưng trong dịch khớp.
  • Hạt tophi có chứa tinh thể urat bằng phương pháp hóa học hoặc kính hiển vi phân cực

Hoặc có thể chẩn đoán bệnh gout dựa trên 6 trong số 12 biểu hiện sau:

  1. Viêm tiến triển tối đa trong vòng 1 ngày.
  2. Đỏ vùng khớp.
  3. Viêm khớp ở 1 khớp.
  4. Sưng, đau khớp bàn ngón chân cái.
  5. Có hơn 1 cơn viêm khớp cấp.
  6. Viêm khớp bàn ngón chân cái ở một bên.
  7. Viêm khớp cổ chân 1 bên.
  8. Tăng acid uric trong máu.
  9. Tophi nhìn thấy được.
  10. Nang dưới vỏ xương, không có hình khuyết xương trên X quang.
  11. Cấy vi khuẩn âm tính. 
  12. Sưng đau khớp không đối xứng.

Sau khi thực hiện chẩn đoán trên, nếu được chẩn đoán mắc bệnh gout, người bệnh cũng không nên quá lo lắng, hãy bình tĩnh để lắng nghe bác sĩ tư vấn và tuân thủ nghiêm ngặt theo phác đồ điều trị. Đồng thời, nên xây dựng một chế độ dinh dưỡng khoa học, lành mạnh và lối sống, sinh hoạt điều độ và thường xuyên tập thể dục giúp cải thiện tình trạng bệnh, ngăn ngừa các diễn tiến xấu có thể xảy ra.

Nguyên tắc điều trị bệnh gout

Nguyên tác chẩn đoán và điều trị gout
Nguyên tác chẩn đoán và điều trị gout

Theo các chuyên gia y tế, điều trị bệnh gout cần tuân thủ theo nguyên tắc như sau:

  • Chống viêm khớp và giảm đau trong đợt gout cấp: Trong trường hợp này, thông thường người ta thường sử dụng phổ biến là các loại thuốc chống viêm không Steroid, colchicine, corticosteroid, …
  • Điều trị dự phòng tái phát cơn gout cấp và hạ axit uric: Bên cạnh việc sử dụng các loại thuốc dự phòng gout cấp (colchicin, thuốc chống thoái hóa khớp, thuốc hạ axit uric máu), người bệnh cần xây dựng chế độ ăn uống khoa học (tránh các thực phẩm nhiều purin: nội tạng động vật (tim, gan, lòng,…), hải sản (tôm cua,…), thịt đỏ (thịt chó, thịt bò,..; Ăn nhiều rau xanh, hoa quả, uống nhiều nước lọc,… ) để giảm axit uric máu, làm giảm sự lắng đọng vi tinh thể muối urat ở các tổ chức khớp, phòng ngừa tái phát các cơn gout cấp và tránh diễn tiến sang gout mạn tính.
  • Điều trị gout mạn tính: Với trường hợp này, người bệnh thường được chỉ định dùng các loại thuốc gồm colchicin, thuốc hạ axit uric máu, các thuốc chống thoái hóa khớp tác dụng chậm (diacerein, glucosamin sulfat…)
  • Điều trị ngoại khoa: Người bệnh sẽ được can thiệp phẫu thuật cắt bỏ hạt tophi, hoặc cần thiết sẽ được chỉ định thực hiện nội soi rửa khớp.

Tìm hiểu thêm: Giải pháp điều trị gout, cần bằng nồng độ axit uric bằng thảo dược

Hỏi đáp tư vấn cùng chuyên gia Gout

Hoàng Vân
Chuyên khoa

Gout, Dạ dày, Tiểu đường, Sinh lý

Nơi công tác

Phòng tư vấn và chăm sóc bệnh nhân Metaherb

Nếu có một trong các biểu hiện sau cần tư vấn tôi sẽ hỗ trợ miễn phí

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Hỗ trợ
Bạn cần tư vấn?